Đau dạ dày cấp là gì? Nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị bệnh hiệu quả

Theo thống kê của Bộ Y tế, tỷ lệ người mắc dạ dày cấp ngày càng tăng cao và có dấu hiệu trẻ hóa. Nếu bệnh không được phát hiện và điều trị kịp thời bệnh lý sẽ dẫn đến một số biến chứng nguy hiểm tính mạng. Hãy theo dõi bài viết dưới đây để biết thông tin tổng quan về bệnh lý này. 

Có thể bạn quan tâm

Đau dạ dày cấp là gì? Có nguy hiểm không?

Đau dạ dày cấp là tình trạng lớp niêm mạc bị sưng đau, đột ngột. Nếu không được phát hiện kịp thời, lớp niêm mạc bị tổn thương có thể phát triển thành ổ viêm loét gây ra một số biến chứng nguy hiểm khó lường như:

  • Hẹp môn vị
  • Viêm loét dạ dày – tá tràng
  • Xuất huyết dạ dày
  • Thủng dạ dày
  • Ung thư dạ dày
Đau dạ dày cấp có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm
Đau dạ dày cấp có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm

Hiện nay có rất nhiều người bệnh đang nhầm lẫn bệnh lý đau dạ dày cấp với tình trạng viêm dạ dày ruột. Theo chuyên gia Thuốc dân tộc, đau dạ dày xuất phát từ những tổn thương trên về mặt niêm mạc dạ dày, không bao gồm những bộ phận khác. Ngược lại, viêm dạ dày ruột xuất phát từ những vết viêm loét trên thành ruột và thành dạ dày, khiến người bệnh bị tiêu chảy cùng với nôn và buồn nôn.

Theo cảnh báo của chuyên gia tiêu hóa, tỷ lệ đau dạ dày cấp đang ngày và tăng cao, có chuyển biến khó lường. Vì vậy, người bệnh nên nằm lòng triệu chứng, nguyên nhân và cách điều trị bệnh dứt điểm, nhanh chóng.

3 triệu chứng đau dạ dày cấp ai cũng có thể mắc phải

Khi mắc phải bệnh lý đau dạ dày cấp 9/10 người bệnh thường mắc phải những triệu chứng dưới đây:

Đau bụng vùng thượng vị thường xuyên, liên tục

Người bệnh thường xuyên gặp phải cơn đau thượng vị (vùng bụng trên rốn) rất dữ dội. Cơn đau thường kéo dài trong một khoảng thời gian và xuất hiện sau khi ăn khoảng 2 đến 3 tiếng.

Tùy vào mức độ bệnh lý, cơn đau sẽ xuất hiện với tần suất khác nhau. Một số trường hợp, triệu chứng có tần suất liên tục, dữ dội kèm theo các biểu hiện khác như nóng rát, cồn cào khó chịu. Nhiều người bệnh khác lại chỉ gặp cơn đau âm ỉ, kéo dài, đôi lúc quặn lên vài giây, rát bỏng.

Buồn nôn hoặc nôn sau khi ăn

Buồn nôn là dấu hiệu điển hình người bệnh nào cũng có thể mắc phải. Toàn bộ thức ăn sẽ bị đẩy ra ngoài sau khi dùng bữa. Những trường hợp nhẹ bạn chỉ gặp tình trạng buồn nôn, đầy bụng, khó tiêu mà thôi. Nếu tình trạng này kéo dài sẽ dẫn đến sụt cân, gầy gò xanh xao, cơ thể suy nhược trầm trọng.

Buồn nôn là triệu chứng đau dạ dày cấp điển hình
Buồn nôn là triệu chứng đau dạ dày cấp điển hình

Xuất huyết tiêu hóa (hay chảy máu dạ dày)

Xuất huyết dạ dày là một biến chứng nguy hiểm của bệnh lý này. Khi gặp phải tình trạng này người bệnh thường nôn ra máu tươi có lẫn thức ăn, đau bụng dữ dội,… Những dấu hiệu này là tiếng chuông cảnh báo tình trạng sức khỏe của người bệnh đang bị ảnh hưởng vô cùng nghiêm trọng.

Một số triệu chứng người bệnh nên cảnh giác: Chán ăn, khó tiêu, phân có màu đen, nôn ra máu trông như bã cà phê, đau ở phần bụng trên, cảm giác no ở phần bụng trên sau khi ăn.

Ít người bệnh biết rằng, chảy máu tiêu hóa có thể gây hạ huyết áp, chóng mặt, đau đầu, khiến người bệnh choáng váng. Ngoài ra, mất máu quá nhiều khiến hoạt động của tim bị ảnh hưởng, có thể gây ngưng thở. Nếu bạn gặp phải một trong những triệu chứng kể trên, hãy đến ngay cơ sở y tế gần nhất để được sơ cứu kịp thời.

Nguyên nhân gây đau dạ dày cấp người bệnh nên biết

Các nguyên nhân chính gây đau dạ dày cấp bao gồm:

  • Các loại thuốc như thuốc chống viêm không steroid (NSAIDs) và corticosteroid
  • Nhiễm vi khuẩn như H. pylori
  • Uống rượu quá mức

Các nguyên nhân khác ít phổ biến hơn bao gồm:

  • Căng thẳng cực độ
  • Rối loạn tự miễn, có thể làm cho hệ thống miễn dịch tấn công niêm mạc dạ dày
  • Bệnh về tiêu hóa và rối loạn, như bệnh Crohn
  • Trào ngược mật
  • Sử dụng chất gây nghiện
  • Ăn uống và lối sống không lành mạnh
Vi khuẩn HP là nguyên nhân chính gây đau dạ dày
Vi khuẩn HP là nguyên nhân chính gây đau dạ dày

Để phòng tránh biến chứng nguy hiểm, người bệnh hãy nhanh chóng đến ngay cơ sở y tế gần nhất để thăm khám và điều trị bệnh dứt điểm. Đồng thời, hãy thiết lập cho bản thân thực đơn ăn uống khoa học, phòng người bệnh lý tái phát.

Kỹ thuật chẩn đoán đau dạ dày cấp

Một số xét nghiệm bạn cần thực hiện để giúp bác sĩ chẩn đoán chính xác mức độ bệnh lý và đưa ra phác đồ điều trị kịp thời.

  • Tổng phân tích tế bào máu (CBC) giúp phát hiện vi khuẩn và vi rút
  • Tìm vi khuẩn HP trong hơi thở và nước bọt, phân…
  • Nội soi thực quản hoặc nội soi để phát hiện ra những ổ viêm loét
  • Sinh thiết mô dạ dày chẩn đoán biến chứng ung thư
  • X-quang giúp bác sĩ xác định các vấn đề cấu trúc trong hệ tiêu hóa
Nội soi dạ dày là phương pháp thăm khám phổ biến
Nội soi dạ dày là phương pháp thăm khám phổ biến

3 phương pháp điều trị đau dạ dày cấp phổ biến hiện nay

Hiện nay, thuốc tân dược, đông y và sử dụng thảo dược tự nhiên là 3 phương pháp được nhiều người bệnh tin tưởng. Tuy nhiên, mỗi cách điều trị có ưu, nhược điểm riêng, người bệnh nên cân nhắc trước khi điều trị.

1/ Thuốc Tây y

Một số loại thuốc điều trị đau dạ dày thường được áp dụng như:

  • Các loại thuốc để điều trị vi khuẩn HP: Hầu hết sử dụng sự kết hợp của hai loại thuốc kháng sinh và thuốc ức chế bơm proton. Kháng sinh giúp tiêu diệt các vi khuẩn, và các chất ức chế bơm proton làm giảm đau đớn và buồn nôn, chữa viêm dạ dày và có thể làm tăng hiệu quả của thuốc kháng sinh.
  • Ức chế histamin H2: Khi thuốc kháng axit không đủ cung cấp cứu trợ, bác sĩ có thể đề nghị một loại thuốc khác giúp làm giảm lượng axit sản xuất trong dạ dày… (cần có chỉ định của bác sĩ, không tự ý sử dụng).
  • Thuốc kháng axit: Thuốc kháng axit trung hòa axit dạ dày và có thể giảm đau.
  • Thuốc điều trị axit dạ dày: Uống thuốc để làm giảm hoặc trung hòa axit dạ dày.
  • Các loại thuốc ức chế bơm proton: Thuốc ức chế bơm proton làm giảm axit bằng cách chặn các hành động của bơm trong các tế bào tiết axit của dạ dày.
Thuốc tân dược chữa đau dạ dày gây ra nhiều tác dụng phụ
Thuốc tân dược chữa đau dạ dày gây ra nhiều tác dụng phụ

Lưu ý: Nếu nguyên nhân gây bệnh dạ dày do vi khuẩn HP, để hạn chế vi khuẩn kháng thuốc, bệnh nhân đau dạ dày và mọi người không nên sử dụng thuốc kháng sinh bừa bãi mà chỉ dùng thuốc theo chỉ định của bác sĩ chuyên khoa.

2/ Thuốc Đông y

Bên cạnh phương pháp điều trị đau dạ dày bằng thuốc Tây y. Các bài thuốc Đông y chữa dạ dày cũng rất phổ biến. Ưu điểm của phương pháp này chính là an toàn, đơn giản, dễ dàng thực hiện.

  • Bài thuốc 1: Bạch thược 12g, sài hồ 8g, chích thảo 4g, chi xác, hương phụ, xuyên khung mỗi loại 8g. C các nguyên liệu trên vào bình sắc uống ngày một thang.
  • Bài thuốc 2: Đinh hương, can khương, ngô thù du mỗi loại 12g, sa nhân, cam thảo 6g, trần bì, nhân sâm, quan quế 8g, kết hợp bạch truật cùng một số thành phần khác. Mài nhỏ mộc hương sau đó cho các nguyên liệu trên sắc trong vòng 30 – 45 phút. Để nguội ngày uống 3 thang sẽ làm giảm triệu chứng đau dạ dày.
  • Bài thuốc 3: Thanh bì 10g, uất kim 10 – 18g, sa nhân 10g, cao lương khương 10g đã được ngâm trong rượu, hương phụ 15g. Ngâm hương phụ với dấm trong vòng 24 giờ. Sau đó sắc cùng 500ml nước khi còn một phần ba ấm thuốc thì chắt ra bát. Sử dụng trước khi ăn.
Thuốc Đông y chữa đau dạ dày có hiệu quả chậm
Thuốc Đông y chữa đau dạ dày có hiệu quả chậm

Lưu ý: Phương pháp điều trị đau dạ dày bằng Đông y rất an toàn, lành tính. Tuy nhiên, hiệu quả điều trị chậm, người bệnh nên kiên trì sử dụng thuốc. Bên cạnh đó, người bệnh không nên tự ý kết hợp tỷ lệ, cần đun sắc đúng quy trình, phòng tránh tác dụng phụ không mong muốn.

3/ Sử dụng thảo dược tự nhiên

Một số vị thảo dược tự nhiên dưới đây có thể sẽ giúp bạn cải thiện những triệu chứng đau đớn khó chịu:

  • Lá chè dây: Thành phần hoạt chất falvonoid tiêu diệt vi khuẩn HP, phòng chống ung thư. Lấy khoảng 60 – 70g chè dây sắc lên với nước dùng mỗi ngày.
  • Nghệ có tác dụng ức chế vi khuẩn Hp, tăng tiết chất nhầy, hỗ trợ hệ tiêu hóa để giảm các triệu chứng viêm loét. Cho khoảng 10g tinh bột nghệ và vài thìa mật ong nguyên chất vào, trộn đều rồi uống. Mỗi ngày thực hiện khoảng 2 – 3 lần trước mỗi bữa ăn, kiên trì một thời gian sẽ thấy mang đến tác dụng tốt.
  • Lá khổ sâm: Thành phần Tanin và Glucosid có tác dụng chống viêm, làm lành vết sẹo, vết loét do các bệnh dạ dày gây ra như trào ngược dạ dày thực quản, viêm loét dạ dày, chảy máu dạ dày,…Thực hiện nấu cao khổ sâm và cam thảo đến khi cô đặc. Mỗi ngày sử dụng 2 thìa cao thuốc phâ với nước ấm và uống trước khi ăn.
Thảo dược tự nhiên chữa đau dạ dày
Thảo dược tự nhiên chữa đau dạ dày hiệu quả

Ngoài ra người bệnh có thể sử dụng một số loại thảo dược khác như cam thảo, lá khôi, dạ cẩm,…để tiêu diệt vi khuẩn HP nhanh chóng, phòng chống ung thư dạ dày.

Làm gì để phòng ngừa đau dạ dày cấp?

Để phòng ngừa đau dạ dày cấp thì việc tránh xa các tác nhân gây bệnh là rất quan trọng. Mỗi người nên:

  • Xây dựng chế độ ăn lành mạnh: Nên ăn đúng bữa, ăn chậm nhai kỹ, ăn thức ăn dễ tiêu hóa, không quá chua, cay, hạn chế rượu bia và các thức uống kích thích.
  • Ngủ nghỉ đủ giấc: Không nên thức quá khuya sau 23 giờ, dậy quá sớm, đảm bảo thời gian ngủ mỗi ngày là 7 – 8 tiếng.
  • Giảm Stress: Cân bằng cuộc sống và công việc, tránh stress không cần thiết.
  • Cần lưu ý vệ sinh bát đũa, sát trùng dụng cụ ăn uống bằng nước sôi để tránh lây nhiễm.
  • Hạn chế thuốc kháng sinh, kháng viêm, thuốc giảm đau. Chỉ dùng các loại thuốc điều trị này khi có sự cho phép của bác sỹ điều trị, sử dụng với liệu lượng thích hợp, ưu tiên chọn loại thuốc ít ảnh hưởng đến niêm mạc dạ dày.
  • Luyện tập thể dục thể thao thường xuyên, nâng cao sức đề kháng phòng chống cơn đau tái phát.
Tập Yoga chữa đau dạ dày
Tập yoga kết hợp ăn uống khoa học cải thiện bệnh đau dạ dày

Người bị đau dạ dày cấp nên ăn gì và kiêng gì?

Việc thực hiện chế độ ăn uống khoa học, tránh những thực phẩm gây hại cho dạ dày giúp người bệnh kiểm soát cơn đau, ngăn ngừa chúng tái phát hay biến chứng. Đây cũng là lời khuyên giúp bảo vệ sức khỏe được tốt nhất. Dưới đây là một số gợi ý mà người bệnh nên tham khảo:

  • Ngũ cốc, bánh mì, bún, miến, cơm, ngũ cốc nguyên hạt
  • Trứng, sữa, thịt ức gà, sữa chua…
  • Rau của quả non như: Bắp cải, cà chua, súp lơ, bơ, cherry,…
  • Hạn chế sử dụng thịt đỏ chứa nhiều đạm và sắt
  • Tuyệt đối không dùng chất kích thích, rượu bia, hút thuốc lá
  • Không dùng thực phẩm cay nóng, chiên rán, thức ăn nhanh có chứa nhiều chất phụ gia
  • Tuyệt đối không ăn những thực phẩm chua, đã lên men, có chứa nhiều aicd
Thực đơn ăn uống khoa học nâng cao hiệu quả điều trị bệnh
Thực đơn ăn uống khoa học nâng cao hiệu quả điều trị bệnh

Những thông tin phía trên đã giúp người bệnh nắm rõ về bệnh lý đau dạ dày cấp. Nếu bạn đang gặp phải một trong những triệu chứng kể trên, hãy nhanh chóng đến bệnh viện để thăm khám, điều trị hoặc liên hệ nhanh với chuyên gia Thuốc dân tộc để được tư vấn giải đáp.

Hỏi đáp cùng Tiến sĩ, Lương Y Nguyễn Hoàng

Tiến sĩ, Lương Y Nguyễn Hoàng
Chuyên khoa

Điều trị Dạ dày, Tiểu đường, Gout, Sinh lý

Nơi công tác

Nguyên Giảng viên Đại học Dược Hà Nội

Nếu có một trong các biểu hiện sau cần tư vấn tôi sẽ hỗ trợ miễn phí

Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *