Tỏi và 5 bài thuốc trị đầy bụng, cảm cúm, bổ thận, hạ huyết áp, đau răng,…được các chuyên gia đánh giá cao

Tỏi được xem là kháng sinh tự nhiên mạnh nhất, giúp phòng ngừa và điều trị nhiều bệnh như cảm cúm, bổ thận, giảm huyết áp,…Cùng Thuốc Dân Tộc tìm hiểu về loại dược liệu này trong bài viết dưới đây.

Có thể bạn quan tâm

  • Tên khoa học: Allium sativum
  • Tên tiếng Anh: Garlic
  • Họ: Thuộc họ Hành (Allium).

Mô tả dược liệu

1. Đặc điểm sinh học

Tỏi đã được biết đến với tác dụng chữa bệnh trong hàng ngàn năm qua. Tất cả là nhờ thành phần allicin dồi dào có trong tép tỏi. Chất này giúp tiêu diệt các tác nhân gây bệnh, chẳng hạn như vi khuẩn, vi rút, nấm. Trước hết cùng tìm hiểu đặc điểm sinh học của tỏi:

  • Rễ: Tỏi có rễ chùm, là nơi thu nhận chất dinh dưỡng từ lòng đất;
  • Củ: Củ tỏi mọc trên nền đất. Củ tỏi sẽ có nhiều tép tỏi nhỏ. Đây là bộ phận tổng hợp và dự trữ chất dinh dưỡng;
  • Thân: Thân cây có màu xanh lục, trên đỉnh của thân cây sẽ mọc hoa. Thân cây còn được gọi là cán hoa, mọc trực tiếp từ dưới củ, vươn thẳng lên. Cán hoa thường có chiều cao 55 cm;
  • Lá: lá cây tỏi có màu xanh lục;
  • Hoa: hoa tỏi được xếp thành tán, có màu trắng. Hoa tỏi thường nở vào độ tháng 5 – 7.
Tỏi
Củ tỏi

2. Phân bố

Người Trung Á đã tìm thấy tỏi vào khoảng 5000 năm trước, nhưng đến nay, tỏi đã phân bố rộng khắp các nơi trên thế giới. Nhiệt độ thích hợp để tạo ra củ tỏi là 20-22 độ C nhưng loài cây này có thể chịu được nhiều điều kiện nhiệt độ khác nhau.

Tại Việt Nam, tỏi có thể mọc hoang và được gieo trồng ở nhiều nơi. Một số khu vực nổi tiếng về trồng tỏi là Khánh Hòa, Lý Sơn, Phan Rang, Bắc Giang, Hòa Bình, Hải Dương,…

3. Bộ phận dùng, thu hái, sơ chế, cách bảo quản

Bộ phận dụng của cây tỏi là phần củ tỏi với các các tép tỏi. Người Việt dùng các tép tỏi để làm gia vị, làm thuốc.

Khi thu hái, cần chọn thu hái cả cây tỏi. Tỏi được gieo trồng và thu hoạch theo thời vụ. Ở đồng bằng sông Hồng và khu vực miền Trung thời điểm thích hợp để thu hoạch tỏi là vào độ tháng 1, tháng 2.

Sau khi thu hoạch tỏi, cần loại bỏ phần rễ và phần thân lá, giữ lại phần củ.

Để bảo quản tỏi được lâu, cần để tỏi ở khu vực khô thoáng, mát mẻ, lưu ý nhiệt độ ẩm thấp có thể khiến tỏi nảy mầm và không thể sử dụng. Không nên để tỏi trong tủ lạnh vì tỏi sẽ không còn tươi, dễ bị khô và bị mất các chất dinh dưỡng quan trọng.

4. Thành phần hóa học

Tỏi là một trong những vị thuốc nam chứa nhiều thành phần quan trọng có lợi cho sức khoẻ nhất. Các dinh dưỡng có trong củ tỏi có thể kể đến như:

  • Đường;
  • Chất xơ;
  • Chất đạm;
  • Chất béo;
  • Vitamin C;
  • Vitamin B;
  • Vitamin A;
  • Sắt;
  • Magie;
  • Canxi;
  • Phospho;
  • Kẽm;
  • Natri;
  • Kali;
  • Mangan;
  • Selen.
Cây tỏi
Cây tỏi chứa nhiều thành phần là các chất dinh dưỡng thiết yếu cho sức khoẻ con người

Vị thuốc tỏi

1. Tính vị, quy kinh

Theo Đông y, củ tỏi có vị cay, tính ấm.

Tỏi được quy vào nhiều kinh bởi nhiều công dụng có lợi đối với sức khoẻ:

  • Kinh Tỳ;
  • Kinh Vị;
  • Kinh Phế;
  • Kinh Thận.

3. Tác dụng dược lý

Theo Đông y, củ tỏi tươi có những tác dụng sau:

  • Giải độc;
  • Sát trùng;
  • Làm ấm tỳ vị;
  • Hành khí trệ;
  • Chữa đầy bụng;
  • Chữa rối loạn tiêu hóa;
  • Điều trị rắn cắn;
  • Điều trị phù thũng;
  • Chữa tiêu chảy;
  • Chữa kiết lỵ;
  • Chữa chứng khó tiêu;
  • Chữa ho gà;
  • Chữa sốt rét.

Theo các nghiên cứu trong ngành y học hiện đại, tỏi tươi có những tác dụng sau:

  • Tỏi làm hạ huyết áp, do đó giảm bớt áp lực cho thành mạch trĩ
  • Nó kích thích lưu thông máu khi dùng theo đường miệng, chống ứ trệ máu ở khu vực hậu môn trực tràng
  • Tỏi cũng chứa chất chống oxy hóa ức chế hoạt động của các gốc tự do có hại
  • Củng cố thành mạch máu, giảm viêm ở búi trĩ và hậu môn
  • Kháng khuẩn, virus, ký sinh trùng, nấm
  • Chống oxy hóa
  • Giúp xương chắc khỏe
  • Phòng ngừa các bệnh về tim mạch
  • Cường dương
  • Ngăn ngừa chứng Alzheimer
  • Làm đẹp da, giảm mụn trứng cá
Tỏi
Theo nghiên cứu, tỏi có nhiều công dụng chữa bệnh hiệu quả

4. Cách dùng và liều dùng

Tỏi có thể dùng ở dạng tươi hoặc ngâm rượu, ngâm giấm để sử dụng dần. Cách dùng phổ biến nhất của tỏi đó là trở thành gia vị trong chế biến các món ăn hằng ngày.

Tỏi là một vị thuốc tốt cho sức khỏe. Tuy nhiên, chúng ta không nên lạm dụng, ăn quá nhiều tỏi trong ngày. Liều dùng vừa đủ trong một ngày là từ 1 – 2 nhánh tỏi. Khi dùng tỏi để chế biến thành các bài thuốc, cần tuân thủ liều lượng khi chế biến. Mỗi bài thuốc sẽ có công thức liều lượng khác nhau.

Một số bài thuốc từ tỏi

1. Bài thuốc chữa cảm cúm

Chữa cảm cúm bằng tỏi là bài thuốc khá quen thuộc và đã được nhiều người áp dụng thành công và có hiệu quả nhanh chóng. Dưới đây là cách thức thực hiện:

Chuẩn bị 3 tép tỏi, bóc lớp vỏ lụa bên ngoài, cho vào cối sạch. Giã nát các tép tỏi. Sau đó, cho tỏi nát vào cốc, hãm trong 50g nước sôi. Sau nửa giờ đồng hồ, chắt lấy nước tỏi, nhỏ khoảng 2 – 3 giọt vào mỗi bên mũi. Nên nhỏ thuốc khoảng 2 – 3 lần/ngày.

2. Bài thuốc chữa đầy bụng, khó tiêu

Để giúp hệ tiêu hoá làm việc tốt hơn và làm ấm bụng, người bệnh cũng có thể thực hiện bài thuốc sau:

  • Bước 1: Bóc sạch vỏ tỏi, rửa sạch;
  • Bước 2: Giã nát tỏi;
  • Bước 3: Gói tỏi vào chiếc lá lốt mỏng.
  • Bước 4: Đặt gói tỏi vào rốn, dùng băng gạc để quấn cố định.
Tỏi
Tỏi giúp giảm tình trạng đầy bụng, khó tiêu sau khi ăn

3. Bài thuốc chữa đau răng

Khi bị đau răng, người bệnh có thể tự cải thiện bằng cách dùng một vài tép tỏi có thể tìm thấy tại nhà. Dùng 2 tép tỏi, giã nát, trộn với nước ấm. Ngâm tỏi trong vòng 10 phút. Sau đó dùng tăm bông thấm dung dịch nước tỏi, chấm vào chỗ răng đang bị đau.

Một số chất kháng sinh, kháng viêm tự nhiên trong tỏi sẽ giúp giảm đau nhức nhanh chóng.

4. Bài thuốc chữa huyết áp thấp, bổ thận

Tỏi giúp lưu thông máu và có tác dụng điều hoà huyết áp nên rất hiệu quả trong việc chữa huyết áp và bổ thận. Dưới đây là cách thực hiện:

Chuẩn bị:

  • 1 con gà (khoảng nửa ký);
  • 40g tỏi;
  • Rượu vang;
  • Gia vị.

Cách thực hiện:

  • Bước 1: Làm sạch gà, để ráo nước;
  • Bước 2: Thái mỏng, nhuyễn tỏi;
  • Bước 3: Hấp cách thủy gà với tỏi, rượu vang.

Ăn món ăn này trong ngày, ăn khi nóng. Món ăn này không chỉ cung cấp dinh dưỡng mà còn có tác dụng điều hòa huyết áp, giúp bổ khí, sinh tinh.

Tỏi giúp điều hoà huyết áp
Tỏi giúp điều hoà huyết áp

5. Bài thuốc giảm cholesterol trong máu

Bài thuốc này giúp hạ lượng mỡ trong máu, đào thải bớt các cholesterol có hại trong máu, giúp chống béo phì, cải thiện tình trạng béo phì.

Chuẩn bị:

  • 15g tỏi;
  • 10g thảo quyết minh;
  • 30g sơn tra.

Cách thực hiện:

  • Bước 1: Tóc bỏ lớp vỏ lụa của tỏi. Rửa sạch, để ráo, thái mỏng.
  • Bước 2: Hãm tỏi với nước sôi. Cho thêm sơn tra và thảo quyết minh vào để ngâm cùng.
  • Bước 3: Ngâm tỏi, sơn tra và thảo quyết minh trong vòng 20 phút. Sau đó uống nước trong ngày, thay cho trà.

Một số lưu ý khi dùng tỏi chữa bệnh

Tỏi chứa nhiều thành phần dược tính song sử dụng không đúng cách có thể gây ra một số tác dụng phụ không mong muốn đối với cơ thể. Trong quá trình sử dụng tỏi chữa bệnh, bạn cần lưu ý một số điều sau:

  • Tỏi có tính ấm nóng, do đó, người bệnh gan không nên ăn nhiều tỏi vì sẽ làm tổn thương gan.
  • Người đang dùng thuốc chống đông máu, điều trị HIV/AIDS,… không nên ăn tỏi vì sẽ gây ra tình trạng tương tác, ảnh hưởng đến sức khỏe.
  • Người có thể trạng suy yếu không nên ăn tỏi vì có thể gây ra tình trạng loãng khí, hao máu, phát nhiệt, sinh đờm…
  • Hỏi ý kiến bác sĩ chuyên khoa trước khi dùng các bài thuốc từ tỏi để điều trị.
Tỏi
Nên thăm khám và tham vấn ý kiến của bác sĩ trước khi chữa bệnh bằng tỏi tại nhà
  • Tỏi không có tác dụng thay thế thuốc chữa bệnh nên không được bỏ hoàn toàn thuốc tây.
  • Khi dùng các bài thuốc từ tỏi, nếu thấy cơ thể có triệu chứng bất thường, người bệnh cần đến gặp bác sẽ để được kiểm tra và xử lý kịp thời.
  • Những người bị tiêu chảy không nên ăn tỏi sống bởi sẽ khiến tình trạng bệnh nặng hơn
  • Không ăn tỏi cùng với thịt chó, trứng, cá trắm bởi chúng kỵ nhau.
  • Người có thị lực yếu, mắc các bệnh về mắt,… không nên ăn tỏi vì dễ gây viêm kết mạc, viêm bầu mắt,…
  • Có thể xử lý mùi hôi của tỏi gây ra cho răng miệng sau khi ăn, người dùng có thể súc miệng bằng nước trà xanh, cà phê không đường.

Các bài thuốc từ tỏi mặc dù mang lại hiệu quả cao song cần sử dụng trong một thời gian dài mới thấy được hiệu quả. Khi sử dụng và cảm thấy có những bất thường của cơ thể, cần ngưng sử dụng và đến ngay các trung tâm y tế để được thăm khám và điều trị kịp thời. Nếu còn thắc mắc, vui lòng để lại bình luận bên dưới bài viết, các dược sĩ của Thuốc Dân Tộc sẽ phản hồi một cách sớm nhất.

Xem thêm: 5 cách uống nghệ chữa dạ dày hiệu quả

Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *