Xuất huyết dạ dày là gì? Nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị dứt điểm

Xuất huyết dạ dày ngày càng phổ biến trong đời sống con người. Theo một số thống kê cho thấy, tỷ lệ mắc bệnh ngày càng tăng cao và có dấu hiệu trẻ hóa. Vậy, xuất huyết dạ dày có nguy hiểm không? Nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị như thế nào? Trong bài viết chuyên mục sẽ đưa ra giải đáp chi tiết. 

Có thể bạn quan tâm

Xuất huyết dạ dày là gì? Cảnh báo nguy hiểm từ chuyên gia

Xuất huyết dạ dày hay chảy máu bao tử là tình trạng các mạch máu trên bề mặt niêm mạc bị vỡ đột ngột, khiến người bệnh gặp các cơn đau thượng vị dữ dôi, nôn ra máu hoặc đi ngoài ra phân đen. Xuất huyết dạ dày là biến chứng gây nên nhiều ảnh hưởng đến cơ thể cũng như cuộc sống của con người.

  • Xuất huyết nhẹ: Có thể gây nên tình trạng thiếu máu tạm thời, cơ thể mệt mỏi, tinh thần không tỉnh táo. Người bệnh thường gặp tình trạng hoa mắt, chóng mặt, tinh thần mệt mỏi, cơ thể nhanh chóng suy nhược.
  • Xuất huyết nặng: Giai đoạn này cân nặng người bệnh sụt giảm, có thể gặp biến chứng suy tim, mạch nhỏ, không ổn định, không thể cử động và tức ngực khó thở, huyết áp thấp, có thể gây ra tử vong.
Hình ảnh mô phỏng xuất huyết dạ dày
Hình ảnh mô phỏng xuất huyết dạ dày

Một số nghiên cứu cho thấy, tỷ lệ nam giới bị xuất huyết dạ dày cao hơn ở nữ giới là do nam giới thường uống rượu bia nhiều hơn. Bệnh thường xảy ra với các đối tượng từ 20-50 tuổi. Vậy nguyên nhân gây bệnh là gì? Lời giải đáp sẽ được cung cấp trong bài viết dưới đây.

Nguyên nhân phổ biến gây nên bệnh lý xuất huyết dạ dày

Ít người bệnh biết rằng, xuất huyết dạ dày khởi phát do thói quen sống không lành mạnh của con người và là biến chứng mãn tính từ một số bệnh lý khác.

Nguyên nhân chủ quan

Một số nguyên nhân xuất huyết dạ dày thường gặp có thể kể đến như:

  • Lạm dụng thuốc tân dược
  • Thường xuyên sử dụng rượu bia, thuốc lá chất kích thích
  • Ăn nhiều đồ cay nóng, dầu mỡ, có tính aicd cao
  • Thường xuyên bỏ bữa nhịn ăn
  • Căng thẳng, stress kéo dài
Lạm dụng thuốc tân dược gây viêm loét dạ dày
Lạm dụng thuốc tân dược gây viêm loét dạ dày

Một số bệnh lý gây xuất huyết dạ dày

Xuất huyết dạ dày là biến chứng nguy hiểm từ một số bệnh lý quen thuộc như:

  • Cơ thể nhiễm vi khuẩn HP – nguyên nhân chính gây nên ung thư dạ dày
  • Trào ngược dạ dày thực quản
  • Viêm dạ dày, loét dạ dày, tá tràng
  • Bệnh lý viêm túi thừa
  • Bệnh viêm ruột
  • Viêm đại tràng
  • Bệnh trĩ
  • Viêm ruột thừa
Vi khuẩn HP - nguyên nhân hàng đầu gây nên bệnh lý xuất huyết dạ dày
Vi khuẩn HP – nguyên nhân hàng đầu gây nên bệnh lý xuất huyết dạ dày

Để phòng tránh biến chứng nguy hiểm, người bệnh nên nắm rõ chi tiết triệu chứng bệnh lý. Điều này giúp bệnh sớm được phát và điều trị kịp thời, bảo vệ tính mạng của bạn.

Triệu chứng xuất huyết dạ dày người bệnh nên ghi nhớ

Một số triệu chứng điển hình người bệnh nên ghi nhớ:

Sắc tố da thay đổi

Khi dạ dày gặp vấn đề quá trình trao đổi chất sẽ diễn ra bất thường, có thể gây rối loạn chuyển hóa năng lượng, từ đó dưỡng chất đi nuôi cơ thể cũng bị giảm sút, từ đó gây ra mệt mỏi, lâu ngày cơ thể bị suy nhược, sắc mặt nhợt nhạt.

Đau dữ dội vùng thượng vị

Tình trạng đau vùng thượng vì thường xảy ra ở khu vực trên rốn và dưới xương ức. Trong đó cơn đau xuất hiện ở vùng thượng vị dạ dày và lan rộng khắp vùng bụng. Cơn đau thường rất dữ dội, vã hồi hôi và bụng căng cứng,… điều này cho thấy các tổn thương nhất định ở dạ dày.

Đau thượng vị là triệu chứng điển hình của bệnh lý
Đau thượng vị là triệu chứng điển hình của bệnh lý

Đi ngoài ra phân đen

Đi ngoài ra máu tươi, phân đen, có mùi hôi tanh, như màu bã cà phê. Chất phân sền sệt và có mùi hôi thối rất khó chịu. Lượng phân càng nhiều và càng có màu đen sậm cho thấy mức độ xuất huyết càng nghiêm trọng.

Chóng mặt, thụt huyết áp đột ngột

Nôn và đi ngoài ra máu sẽ khiến cơ thể mất máu nhanh chóng dẫn đến tình trạng choáng váng, mệt mỏi, hoa mắt, chóng mặt, cơ thể ướt mồ hôi, huyết áp tụt nhanh…Khi thấy một trong các dấu hiệu xuất huyết dạ dày kể trên, người bệnh nên nhập viện càng sớm càng tốt để kiểm tra tình hình và tiến hành cầm máu, tuyệt đối không tự điều trị tại nhà.

Nôn ra máu

Dấu hiệu nôn ra máu thường đi kèm đau bụng âm ỉ, hoa mắt, chóng mặt. Hơn 90% bệnh nhân bị viêm loét dạ dày đều nôn ra máu trong giai đoạn cấp tính. Ngoài ra người bệnh có thể gặp một số triệu chứng khác như đầy bụng, chướng bụng, buồn nôn, có mùi tanh lợm ở miệng.

Người bệnh xuất huyết thường nôn ra máu
Người bệnh xuất huyết thường nôn ra máu

Thăm khám và điều trị xuất huyết dạ dày

Sau khi thăm khám, tùy vào mức độ nặng nhẹ, bệnh nhân xuất huyết dạ dày sẽ được chỉ định sử dụng thuốc hoặc phẫu thuật để bảo vệ tính mạng của bản thân.

Quy trình chẩn đoán

Để biết được chính xác tình trạng bệnh thì bác sĩ sẽ tiến hành hàng loạt kiểm tra như:

  • Xét nghiệm phân và nước tiểu
  • Nội soi dạ dày để quan sát thành dạ dày và vị trí bị chảy máu
  • Chụp X-quang: để quan sát tình trạng bên trong của niêm mạc dạ dày
  • Xét nghiệm máu để xác định các chỉ số máu để biết được mức độ nghiêm trọng của bệnh.
Nội soi dạ dày là phương pháp thăm khám phổ biến
Nội soi dạ dày là phương pháp thăm khám phổ biến

Cách sơ cứu bệnh nhân

Khi gặp phải người bệnh bị xuất huyết dạ dày, bạn cần thực hiện ngay những bước sơ cứu sau:

  • Bước 1: Đặt bệnh nhân nằm cố định trên giường với tư thế nằm thẳng, ngay ngắn, đặt nơi thoáng mát. Tư thế kê cao hai chân, tuyệt đối không để bệnh nhân tự ý di chuyển.
  • Bước 2: Pha nước muối loãng cho người bệnh uống nhằm tăng hiệu quả cầm máu và cung cấp chất điện giải cho cơ thể.
  • Bước 3: Sau khi sơ cứu, bạn nên cho người bệnh di chuyển nhẹ nhàng đến các cơ sở y tế gần nhất.

Điều trị xuất huyết dạ dày bằng thuốc

Một số loại thuốc thường được bác sĩ chỉ định trong điều trị xuất huyết dạ dày bao gồm:

  • Thuốc kháng acid nhóm antacid ví dụ như thuốc Pepsane, Maalox, Yumangel,…
  • Thuốc kháng histamin H2 như Ranitidine, Famotidine,…
  • Thuốc ức chế bơm proton ví dụ thuốc EsOmeprazol, Omeprazol, Rabeprazole,…
  • Thuốc giảm đau, chống co thắt: thuốc Alverin, Drotaverin, Buscopan,…
  • Vitamin nhóm K như K3, K2, K1.
  • Thuốc co mạch như Octreotide, Carbazochrome, Posthypophyse.
  • Thuốc làm kéo dài thời gian đông máu Hemocaprol,…
Thuốc tân dược có nhiều tác dụng phụ người bệnh nên lưu ý
Thuốc tân dược có nhiều tác dụng phụ người bệnh nên lưu ý

Phẫu thuật

Tùy thuộc vào vị trí và diện tích của vùng niêm mạc bị tổn thương mà bác sĩ điều trị có thể cắt bỏ một phần hoặc toàn phần dạ dày của người bệnh. Thời gian theo dõi và hồi sức sau khi phẫu thuật được chỉ định cụ thể từ bác sĩ điều trị. Tuy nhiên do phẫu thuật dạ dày là phẫu thuật mở nên người bệnh cần nằm viện ít nhất 2 tuần cho đến khi cơ thể phục hồi hoàn toàn.

Cách phòng tránh bệnh lý xuất huyết dạ dày

Chuyên gia khuyên rằng bên cạnh việc điều trị, người bệnh nên lưu ý một số phương pháp phòng bệnh hiệu quả. Hiện nay sử dụng thảo dược tự nhiên, thiết lập chế độ ăn khoa học là cách phòng tránh bệnh tốt nhất.

Sử dụng thảo dược tự nhiên

Nâng cao sức khỏe hệ tiêu hóa bằng thảo dược tự nhiên rất an toàn, lành tính, không có tác dụng phụ, được nhiều người bệnh tin tưởng lựa chọn. Sau đây là một số loại thảo dược quý có công năng bảo vệ dạ dày người bệnh nên biết.

  • Bồ Công Anh: có chứa nhiều hoạt chất kháng sinh như: xanthophyl, lecithin, violaxanthin, taraxanthin,… cùng vitamin, khoáng chất có tác dụng kháng viêm, giảm đau mà còn giảm vết loét và giảm tổn thương dạ dày.
  • Khổ Sâm: Alcaloid toàn phần – một trong những thành phần chính của khổ sâm có tác dụng tốt cho bệnh nhân đau dạ dày. Bên cạnh đó chúng giàu tannin và chứa hợp chất polyphenl… mang đến khả năng kháng khuẩn, tiêu diệt vi khuẩn HP.
  • Cam thảo: Thành phần của cam thảo không chỉ ức chế tiết acid dịch vị và thúc đẩy quá trình bài tiết dịch nhầy. Đặc biệt, cam thảo còn có tác dụng tuyệt vời trong việc thúc đẩy sản xuất tế bào mới trong niêm mạc dạ dày.
Thảo dược tự nhiên an toàn, lành tính và không có tác dụng phụ
Thảo dược tự nhiên an toàn, lành tính và không có tác dụng phụ

Thiết lập thói quen sống khoa học

Người bệnh nên lưu ý:

  • Có thể cho người bệnh ăn thịt bò, thịt nạc lợn để tăng thêm năng lượng nhưng nên bằm nhuyễn và hầm nhừ cùng với cháo để bệnh nhân dễ tiêu hóa, giảm gánh nặng cho dạ dày.
  • Hạn chế các thực phẩm giàu chất xơ khi chế biến thức ăn cho người bệnh. Lý do bởi khi vào dạ dày, quá nhiều chất xơ sẽ khiến niêm mạc dạ dày bị cọ sát dẫn đến đau bụng, khó tiêu và chảy máu nhiều hơn.
  • Cho bệnh nhân uống thêm nước trái cây hoặc uống sinh tố, ăn trái cây tươi không chua để bổ sung vitamin và khoáng chất giúp cải thiện sức đề kháng, đẩy nhanh tốc độ phục hồi sức khỏe.
  • Tránh để bệnh nhân ăn đồ thô cứng làm ảnh hưởng đến tiến trình hồi phục của tổn thương, nghiêm trọng hơn nó có thể làm dạ dày chảy máu trở lại.
  • Ưu tiên chế biến thức ăn cho người bị xuất huyết dạ dày dưới dạng hấp, luộc, nấu hoặc hầm nhừ để dễ tiêu hóa. Tránh thêm nhiều dầu mỡ vào trong món ăn.
  • Không cho bệnh nhân ăn thức ăn quá nóng ( trên 60 độ ) hoặc quá lạnh ( dưới 5 độ ) khiến các cơ trơn trong dạ dày bị kích thích và co bóp nhiều, từ đó ảnh hưởng không tốt đến quá trình điều trị.
  • Xây dựng chế độ ăn nhiều bữa trong ngày cho bệnh nhân, khoảng 6 – 8 bữa nhỏ một ngày. Lúc này dạ dày đang bị tổn thương nghiêm trọng nên không thể tiếp nhận được một lượng lớn thức ăn nạp vào như thông thường.
Thực hiện chế độ ăn uống lành mạnh, hạn chế cơn đau tái phát
Thực hiện chế độ ăn uống lành mạnh, hạn chế cơn đau tái phát

Những thông tin phía trên đã cung cấp thông tin chi tiết về bệnh lý xuất huyết dạ dày. Nếu đang gặp một trong những dấu hiệu kể trên, người bệnh nên thăm khám và điều trị theo phác đồ của bác sĩ. Nếu còn bất cứ băn khoăn về đầu bệnh, hãy liên hệ với chuyên gia Thuốc dân tộc để được tư vấn chi tiết.

Hỏi đáp cùng Tiến sĩ, Lương Y Nguyễn Hoàng

Tiến sĩ, Lương Y Nguyễn Hoàng
Chuyên khoa

Điều trị Dạ dày, Tiểu đường, Gout, Sinh lý

Nơi công tác

Nguyên Giảng viên Đại học Dược Hà Nội

Nếu có một trong các biểu hiện sau cần tư vấn tôi sẽ hỗ trợ miễn phí

Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *